İrtibat Bürosu 2026: Kurulum, Vergi Durumu ve Şirkete Geçiş

Mevzuat notu — 11 Eylül 2026: Bu rehber 4875 sayılı Kanun, uygulama yönetmeliği, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının güncel irtibat bürosu sayfası, Cumhurbaşkanlığı Yatırım Ofisi kuruluş rehberi, GİB’in 2026 ücret rehberi ve SGK açıklamalarıyla kontrol edildi. Başvuru kanalı, form ve belge listesi değişebileceğinden dosya gönderilmeden önce Bakanlığın güncel sayfası yeniden kontrol edilmelidir.

4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, yabancı ülke hukukuna göre kurulmuş bir şirketin Türkiye’de ticari faaliyette bulunmamak şartıyla irtibat bürosu açmasına izin verir. Bu nedenle irtibat bürosu, düşük vergili bir satış şirketi değil; izin belgesinde yazan pazar araştırması, temsil, tedarikçi kontrolü veya koordinasyon gibi ticari olmayan işler için kullanılan sınırlı bir yapıdır.

En önemli karar sorusu “kurulabilir mi?” değil, Türkiye ekibinin fiilen ne yapacağıdır. Ekip teklif verecek, sözleşme kuracak, gelir yaratacak veya Türkiye operasyonunu yönetecekse irtibat bürosu sınırı hızla aşılır. Böyle bir planda şube ya da A.Ş./Ltd. baştan modellenmelidir.

Hızlı karar tablosu

İzin makamı, süre ve başvuru dosyası

İzin makamı Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğüdür. Bakanlığın güncel sayfası irtibat bürosu başvuru formunu, taahhütnameyi, faaliyet bilgi formunu ve doldurma kılavuzunu ayrı yayımlar. İrtibat bürosu başvurusunu, yabancı sermayeli şirket ve şubelerin E-TUYS bildirimleriyle aynı işlem gibi değerlendirmeyin; güncel gönderim kanalını dosya tarihinde Bakanlıktan doğrulayın.

İlk faaliyet izni, beyan edilen faaliyet kapsamında azami üç yıl için verilir. Tam ve eksiksiz kuruluş veya süre uzatma başvurusunun on beş iş günü içinde sonuçlandırılması öngörülür; eksik belge, özel sektör izni veya kurum görüşü bu takvimi değiştirebilir. Bu süre onay garantisi değildir.

Çekirdek başvuru dosyası şunları kapsar:

1. Başvuru formu ile ticari faaliyet yürütülmeyeceğini açıklayan taahhütname,
2. Taahhüdü imzalayan yabancı şirket yetkilisinin imza yetkisi,
3. Yabancı şirketin faaliyet belgesi,
4. Faaliyet raporu veya bilanço ve gelir tablosu,
5. Türkiye’deki büroyu yönetecek kişiye verilen yetki belgesi,
6. İşlemleri başka biri yürütecekse vekâletname.

Yurt dışında düzenlenen resmî belgelerde apostil veya Türk konsolosluğu tasdiki, ardından Türkçe tercüme ve Türkiye’de noter tasdiki gerekliliği belge ve ülke bazında kontrol edilmelidir. “Son üç yılın bütün belgeleri apostilli olmalı” gibi sabit bir liste yerine Bakanlığın güncel formundaki belge ve güncellik şartı izlenmelidir.

Para ve sermaye piyasaları ile sigortacılık gibi özel mevzuatlı finansal alanlardaki başvuruları, ilgili yetkili kurum değerlendirir. Bakanlık başka izinli sektörlerde de ilgili kurumun görüşünü alabilir.

İzin verilen faaliyetler ve uzatma sınırı

Uygulama yönetmeliğindeki faaliyet seçimi yalnız başvuru formundaki bir kutu değildir; ekibin görev tanımlarını, yıllık raporu ve izin uzatmasını belirler.

Pazar araştırması ve ürün/hizmet tanıtımı izni uzatılmaz. Üçüncü yılın sonunda doğrudan “şirkete dönüşüm” yapılmaz; büro kapatılır veya ayrı kurulan şube/A.Ş./Ltd. üzerinden ticari faaliyete geçilir. Diğer faaliyetlerde de beş veya on yıl kendiliğinden kazanılmış hak değildir. Bakanlık geçmiş faaliyetleri, gelecek planını, harcamayı ve istihdamı değerlendirir.

Ticari faaliyet sınırı nasıl test edilir?

Kanundaki çekirdek yasak ticari faaliyettir. Uygulamada aşağıdaki eylemler, izin dosyasıyla fiilî operasyon arasında riskli bir kopukluk yaratır:

• Türkiye’deki mal veya hizmet için irtibat bürosu adına fatura veya satış belgesi düzenlemek,
• Satış bedelini büro hesabında tahsil etmek,
• Yerel müşteriye bağlayıcı fiyat, sipariş kabulü veya ticari sözleşme yetkisi kullanmak,
• Personel primini doğrudan Türkiye satışına bağlamak,
• Grup şirketlerine ücretli hizmet verip bedeli büroya veya ana şirkete gelir olarak yazmak,
• İzin kapsamı dışında kalan operasyonel işi sürekli biçimde yürütmek.

Tek bir unvan veya e-posta tek başına yapının vergisel niteliğini belirlemez; fakat sözleşme, yetki matrisi, banka hareketi, personel hedefi ve fiilî iş birlikte değerlendirilir. Bu nedenle görev tanımı, imza yetkisi, teklif akışı ve satış primi politikası izin kapsamıyla tutarlı olmalıdır.

Denetim sonucu da ikiye ayrılır. İzin kapsamı dışında fakat ticari olmayan başka bir faaliyet tespit edilirse, fiilen yürütülen faaliyet için izin başvurusu amacıyla otuz gün verilir; haklı gerekçeyle bu süre en fazla otuz gün daha uzatılabilir. Ticari faaliyet tespit edilirse izin iptal edilir ve ilgili mercilere bildirim yapılır. Vergi sonucu; faaliyetin daimî temsilci/işyeri oluşturup oluşturmadığına, gelirin ve giderin niteliğine ve ilgili döneme göre ayrıca belirlenir.

2026 kuruluş sonrası takvim

EK-4, yıl içinde Türkiye’ye getirilen dövizi, harcamaları, personeli ve faaliyeti gösterir. Döviz TL’ye çevrildiyse formun istediği banka onaylı liste ve döviz alım belgeleriyle iz bırakılmalıdır. Banka ekstresi, ana şirket transfer talimatı, bordro, gider belgesi ve EK-4 arasında yıllık mutabakat yapılması en güvenli yöntemdir.

Eski kontrol listelerindeki Ba-Bs satırını silin. 565 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği ile Form Ba ve Form Bs uygulamasına Eylül 2024 dönemi bildirimlerinden başlayarak son verildi. Dolayısıyla irtibat bürosu için “2026 yıllık Ba-Bs bildirimi” diye bir yükümlülük yazılamaz.

Kurumlar vergisi, KDV ve kayıt düzeni

GİB’in yayımlanmış özelgesine göre irtibat bürosu 4875 sayılı mevzuata uygun kurulmuşsa ve ticari ya da başka gelir getirici faaliyet ile izin dışı faaliyet yürütmüyorsa kurumlar vergisi mükellefiyeti tesis edilmesine gerek bulunmaz. Bu sonuç, büronun hiçbir vergi veya kayıt yükümlülüğü olmayacağı anlamına gelmez.

• Çalışan, kira, serbest meslek veya yurt dışı hizmet ödemeleri nedeniyle stopaj, SGK ya da sorumlu sıfatıyla KDV analizi gerekebilir.
• Satış faturası düzenlenmemesi, satın alma ve gider belgelerinin saklanmayacağı anlamına gelmez.
• Banka, bordro, kira, gider ve Bakanlık bildirim kayıtları birlikte tutulmalıdır.
• Ticari faaliyete kayış, kurumlar vergisi ve KDV pozisyonunu geçmiş dönemler için de değiştirebilir.

Bu yüzden doğru tanım “vergi ve muhasebe yok” değil; gelir üretmeyen yapıya uygun sınırlı vergi, bordro ve Bakanlık uyumudur.

GVK 23/1-14 ücret istisnası

İrtibat bürosu çalışanının ücreti üç temel şart birlikte sağlanırsa gelir vergisinden istisna olabilir:

1. İşverenin kanuni ve iş merkezinin Türkiye’de bulunmaması ve dar mükellef olması,
2. Ücretin işverenin Türkiye dışında elde ettiği kazançları üzerinden karşılanması,
3. Ödemenin döviz olarak yapılması.

Kanun bu istisna için çalışanın yabancı vatandaş olmasını şart koşmaz. Türk vatandaşı çalışan da maddi koşullar sağlanırsa kapsamda olabilir. Buna karşılık ücretin Türk şirket/şube giderine yüklenmesi, ödemenin kaynağının gösterilememesi veya büronun fiilen ticari faaliyete geçmesi istisna pozisyonunu zayıflatır.

Banka dekontu tek başına yeterli bir dosya değildir. İş sözleşmesi, işveren bilgisi, ana şirket finansalları, ücret bordrosu, döviz transfer zinciri ve maliyetin Türkiye’de giderleştirilmediğini gösteren kayıtlar aynı sonucu desteklemelidir. İstisna gelir vergisine ilişkindir; SGK kapsamı ve damga vergisi sonucu ayrıca kontrol edilir.

İrtibat bürosundan A.Ş./Ltd. veya NHM’ye geçiş

İrtibat bürosunun tüzel kişiliği ve sermayesi bulunmadığından, Türk Ticaret Kanunundaki şirket tür değiştirme hükümleriyle A.Ş. veya Ltd.‘ye dönüşmez. Yeni sermaye şirketi ayrı kurulur. Ticari sözleşme, personel, kira, ekipman, banka ve kapanış bakiyesi daha sonra kontrollü bir geçiş planıyla ele alınır.

İki yöntem mümkündür:

Ardışık geçiş: Büro kapatılır, kapanış yükümlülükleri tamamlanır ve ardından şirket faaliyete başlar. Yapı sadeleşir; ancak operasyon kesintisi doğabilir.

Paralel geçiş: Büro izin sınırında çalışırken ayrı A.Ş./Ltd. kurulur. Ticari faaliyet yalnız yeni şirkette başlar; iki yapının personel, banka, sözleşme ve giderleri karışmaz. Bu yöntem kesintiyi azaltabilir fakat ayrıştırma disiplini ister.

Nitelikli Hizmet Merkezi hedefleniyorsa ayrı şirket yalnız başlangıçtır. 4875 sayılı Kanun Ek Madde 1 uyarınca sermaye şirketi olma, ilişkili grubun en az üç ülkede aktif faaliyeti, sayılan hizmetler ve yıllık hasılatın en az yüzde 80’inin yurt dışındaki ilişkili şirketlerden elde edilmesi gibi koşullar ayrıca kanıtlanır. İrtibat bürosu izni bu koşulları devretmez.

Sektör ve faaliyet uygunluğu

Aksiyon listesi

1. Türkiye ekibinin her görevini “bilgi/temsil” veya “satış/ifa” olarak ayırın.
2. Bakanlığın güncel başvuru formu ve taahhütnamesiyle görev tanımı ve yönetim kurulu kararını aynılaştırın.
3. Faaliyet belgesi, finansal rapor, yetki belgesi ve vekâletnamenin apostil/konsolosluk, tercüme ve noter zincirini ülke bazında hazırlayın.
4. Pazar araştırması veya tanıtım izninde, üçüncü yıl için kapanış ya da ayrı şirket takvimini ilk günden kurun.
5. Vergi kaydı ve kira bildiriminin bir aylık; EK-4’ün Mayıs sonu tarihini sorumlu ve kanıtıyla takip edin.
6. Bordro, SGK, ücret istisnası ve yurt dışı finansman belgelerini aylık mutabakata bağlayın.
7. Gelir üretme kararı alındığında faaliyeti irtibat bürosunda başlatmayın; şube ile A.Ş./Ltd. seçeneklerini karşılaştırın.

Sık sorulan sorular

İrtibat bürosu fatura kesebilir mi? Hayır. İrtibat bürosu ticari faaliyet ve gelir üretme aracı değildir. Yerel satış veya hizmet faturası planı varsa şube ya da sermaye şirketi gerekir.

İlk izin üç yıldan sonra uzar mı? Faaliyet türüne bağlıdır. Pazar araştırması ve ürün/hizmet tanıtımı izni uzatılmaz. Diğer faaliyetlerde beş veya on yıla kadar uzatma mümkün olsa da Bakanlığın incelemesine bağlıdır.

Ücret istisnası yalnız yabancı çalışanlar için mi? Hayır. GVK 23/1-14 vatandaşlık şartı koymaz. İşveren, yurt dışı kazanç ve dövizle ödeme koşulları belirleyicidir.

İrtibat bürosu E-TUYS üzerinden mi kurulur? Bakanlık irtibat bürosu için ayrı başvuru formu ve taahhütname yayımlar. Şirket/şube E-TUYS bildirimleriyle aynı süreç varsayılmamalı; güncel başvuru kanalı dosya tarihinde Bakanlıktan doğrulanmalıdır.

Doğrudan NHM veya A.Ş.‘ye dönüşebilir mi? Hayır. Ayrı sermaye şirketi kurulur; faaliyet, çalışan, sözleşme, banka ve kapanış adımları dosya bazında taşınır.

Resmî kaynaklar

• Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı — İrtibat Bürolarına İlişkin İş ve İşlemler
• Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı — 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu
• Cumhurbaşkanlığı Yatırım Ofisi — Türkiye’de İş Kurma ve İrtibat Bürosu
• Gelir İdaresi Başkanlığı — İrtibat bürosunda kurumlar vergisi mükellefiyeti özelgesi
• Gelir İdaresi Başkanlığı — 2026 Ücret Geliri Vergi Rehberi
• Gelir İdaresi Başkanlığı — GVK 23/14 ücret ve damga vergisi özelgesi
• Gelir İdaresi Başkanlığı — 2024 Faaliyet Raporu; Ba-Bs uygulamasının sona ermesi
• Sosyal Güvenlik Kurumu — İşverenin yükümlülükleri

İrtibat bürosu kararını faaliyet sınırı, üç yıllık çıkış planı, ücret/SGK dosyası ve olası şirket geçişiyle birlikte değerlendirmek için kısa formda durumu paylaşın.