Genç Girişimci Kazanç İstisnası
GVK mükerrer md. 20
29 yaş altı ve ilk defa mükellef olan gerçek kişi tüccarlar; faaliyet başlangıcından itibaren ilk 3 yıl, yıllık 230.000 TL'ye kadar kazanca gelir vergisi muafiyeti.
Şahıs Şirketi Kuruluşu
Tek kişilik tüccar yapısı — 1 iş günü kurulum, sermaye gerekmez, ancak sınırsız kişisel sorumluluk.
← Şirket Kuruluş'a dön Hızlı başlangıç
Kısa bilgi
- Kuruluş süresi
- 1 iş günü
- Minimum sermaye
- Sermaye gerekmez
- Tahmini maliyet
- ~2.500 TL
- Sorumluluk
- Sınırsız (kişisel)
- Vergi tabanı
- Gelir Vergisi (GVK)
- Defter tutma
- İşletme hesabı veya bilanço
Genel bakış
Şahıs şirketi, Türkiye'de gerçek kişi tüccarın kendi adına faaliyete başlaması için en hızlı yoldur. Vergi numarası + vergi levhası alındıktan sonra aynı gün faaliyete geçilebilir. Düşük muhasebe maliyeti, kolay kapatma, minimum bürokrasi avantajlıdır. Ancak şahsi varlığınız ile şirket borçları arasında ayrım yoktur; sorumluluğunuz sınırsızdır. Ciroya bağlı olarak 1M TL bandına yaklaştığınızda Ltd./A.Ş. dönüşümünü değerlendirmek gerekir.
Freelancer, danışman, yazılım geliştirici, serbest meslek profesyoneli için en yaygın ilk yapıdır. 29 yaş altı ve ilk defa mükellef olanlar GVK mükerrer md. 20 uyarınca Genç Girişimci Kazanç İstisnasından yararlanır — ilk 3 yıl yıllık 230.000 TL'ye kadar kazanç için gelir vergisi muafiyeti uygulanır.
Yatırım turu planlayan girişimler için uygun DEĞİLDİR — şahıs şirketinde hisse senedi, ESOP, exit yapısı yok. Yatırım planı varsa A.Ş. doğrudan tercih edilmelidir.
Kimler için uygun
- Freelance yazılımcı, danışman, tasarımcı
- Yan gelir elde eden çalışanlar (29 altı bilhassa avantajlı)
- Serbest meslek profesyonelleri (avukat hariç)
- Pazaryeri satıcıları (Trendyol, Amazon, Etsy)
- İçerik üreticisi, eğitmen, koç
Kimler için UYGUN DEĞİL
- Yatırım turu planlayan girişimler
- Çoklu ortaklı işletmeler (Ltd./A.Ş. zorunlu)
- Yüksek ciro hedefli (1M TL+) şirketler
- Çalışan hisse opsiyonu (ESOP) ihtiyacı olanlar
Avantajlar
- En hızlı kurulum (1 iş günü)
- Sermaye gerektirmez
- Düşük muhasebe gideri (~aylık 1.000-2.000 TL)
- Kolay kapatma (1 iş günü)
- Genç Girişimci İstisnası (GVK mük. md. 20) — 29 yaş altı için yıllık 230.000 TL'ye kadar GV muafiyeti
- Basit defter tutma (işletme hesabı)
- Kar dağıtımı vergisi yok (gelir vergisi ödendiğinde kalan tutar kişisel)
Dikkat
- Sınırsız kişisel sorumluluk — şahsi varlık şirket borcuna karşılık
- Ortaklık yapısı yok — büyütmek için Ltd./A.Ş.'ye dönüşmek gerek
- Yatırım turu için uygun değil (hisse senedi yok)
- ESOP / çalışan hisse opsiyonu kurulamaz
- Kurumsal görünüm zayıf — bazı müşteri ve bankalar A.Ş./Ltd. ister
- Cironun 1M TL+'ya çıkması durumunda GV oranları (%35'e kadar) yükselir
Süreç
- 01
Vergi numarası
Bağlı olunacak vergi dairesinden vergi numarası alımı (aynı gün).
- 02
Vergi levhası
Faaliyet kodu + adres + iletişim bilgileri ile levha çıkarımı (aynı gün).
- 03
Defter tasdiki
Yevmiye/işletme defteri noter onayı.
- 04
E-altyapı
E-imza, e-fatura, e-arşiv aktivasyonu (gerekiyorsa).
- 05
SGK
Bağ-Kur (4/b) sigortalı tescili.
Teslimatlar
- Vergi numarası + vergi levhası (PDF)
- Onaylanmış defterler
- E-imza + e-fatura aktivasyonu (talep halinde)
- Bağ-Kur sigortalı tescili
- İlk 30 günlük operasyonel checklist
Gerekli belgeler
- Kimlik fotokopisi (T.C.)
- İkametgah belgesi (e-Devlet'ten alınır)
- İmza beyannamesi
- Adres bilgisi (kira sözleşmesi veya tapu)
- Faaliyet kodu seçimi (NACE)
Maliyet
~2.500 TL (devlet harçları + noter onayı; mali müşavir aylık ücreti ayrıdır)
Süre
1 iş günü (tüm belgeler hazırsa)
Vergi avantajları ve istisnalar
Basit Usul Vergilendirme
GVK md. 47-48
Yıllık cirosu belirli sınırın altında kalan küçük esnaf için basitleştirilmiş vergilendirme (her sektör için geçerli değildir).
Yasal dayanaklar
- Gelir Vergisi Kanunu (GVK)
- GVK mükerrer md. 20 — Genç Girişimci Kazanç İstisnası
- Vergi Usul Kanunu (VUK)
- SGK Kanunu — 5510 sayılı, Bağ-Kur (4/b)
Sıkça sorulanlar
Şahıs şirketi mi Limited mi? Hangisi daha uygun?
Karar üç değişkene bağlı: (1) ortak sayısı (şahıs tek kişiliktir, Ltd. en az 1), (2) sorumluluk tercihi (şahıs sınırsız, Ltd. sınırlı), (3) ciro projeksiyonu (1M TL üstü için Ltd./A.Ş. vergi açısından avantajlı). Yan gelir veya freelance için şahıs; KOBİ büyütme planı varsa Ltd.
Genç Girişimci İstisnasından nasıl yararlanırım?
29 yaş altı + ilk defa mükellef olma şartı şart. Faaliyet başlangıcından itibaren 10 gün içinde vergi dairesine "İlk Defa Mükellef Olma" beyanı verirsiniz. Faaliyet başladığında bu şartları sağlıyorsanız, sonraki yıllarda yaş geçse de istisna devam eder (3 yıl).
Şahıs şirketinden Limited'e geçiş nasıl olur?
Doğrudan dönüşüm yoktur. Limited Şirket yeni kurulur, şahıs şirketi devir/satış yoluyla Limited'e aktarılır. Süreç 2-4 hafta, devir bedelinin vergisel etkisi değerlendirilmeli.
Sınırsız sorumluluk pratikte ne demek?
Şirket borçlu olduğunda, alacaklı sadece şirket varlıklarına değil sizin kişisel varlıklarınıza (ev, araba, banka hesabı) yönelebilir. Bu yüzden büyük borç riski olan işlerde (üretim, ithalat) şahıs şirketi mantıksızdır.